اصول تخریب ساختمان و مراحل آن
تخریب ساختمان یک فرآیند مهندسی پیچیده است که نیاز به برنامه ریزی دقیق، رعایت اصول ایمنی و اجرای صحیح دارد. این فرآیند باید مطابق با قوانین شهری و زیست محیطی انجام شود تا خطرات احتمالی کاهش یابد. رعایت اصول HSE در تخریب ساختمانی نیز امری ضروری است که بر این منظور، کارفرمایان با استفاده از تجهیزات ترافیکی، ایمنی و تابلوهای هشداردهنده و … به بالا رفتن سطح ایمنی عملیات کمک می کنند.
.
تخریب ساختمان چیست؟
تخریب ساختمان به فرآیند برداشتن و از بین بردن یک سازه به صورت کنترل شده و ایمن گفته می شود. این کار می تواند به دلایل مختلفی مانند نوسازی، تغییر کاربری زمین، فرسودگی ساختمان یا مسائل ایمنی انجام شود. روش های مختلفی برای تخریب وجود دارد که بسته به شرایط پروژه انتخاب می شوند.
.
4 تا از روش های تخریب ساختمان
روش های مختلفی برای تخریب ساختمان وجود دارد که هرکدام بسته به نوع سازه، محیط اطراف و شرایط پروژه مورد استفاده قرار می گیرند. مهم ترین روش های تخریب عبارتند از:
- تخریب دستی: در این روش، عملیات تخریب توسط نیروی انسانی و با استفاده از ابزارهایی مانند چکش، دیلم و دریل انجام می شود. این روش معمولا برای ساختمان های کوچک و در مناطق پرجمعیت که نیاز به دقت بالا دارند، استفاده می شود.
- تخریب مکانیکی: این روش شامل استفاده از ماشین آلات سنگین مانند بیل مکانیکی، بولدوزر و جرثقیل برای تخریب ساختمان است. این روش سرعت بیشتری دارد و برای ساختمان های متوسط و بزرگ کاربرد دارد.
- تخریب انفجاری: در این روش، از مواد منفجره برای تخریب سریع سازه های بزرگ و بلندمرتبه استفاده می شود. این روش نیاز به محاسبات دقیق و ایمنی بالایی دارد و معمولاً در پروژه های خاص به کار می رود.
- تخریب با برش و جداسازی: این روش شامل برش و جداسازی قطعات ساختمان با استفاده از تجهیزات برش مانند مشعل های گازی و سیم های الماسه است. این روش معمولاً برای تخریب کنترل شده و بازیافت مصالح مورد استفاده قرار می گیرد.
.
اصول تخریب ساختمان
قبل از اقدام به تخریب، رعایت برخی اصول اساسی ضروری است:
بررسی سازه و تهیه نقشه تخریب
قبل از شروع تخریب، باید ساختمان به دقت مورد بررسی قرار گیرد و نقشه ای از فرآیند تخریب تهیه شود. این مرحله شامل ارزیابی نوع مصالح ساختمانی، سیستم های سازه ای، تأسیسات برق و لوله کشی است.
دریافت مجوزهای قانونی
تخریب ساختمان باید مطابق با قوانین شهری و مقررات محیط زیستی انجام شود. دریافت مجوزهای لازم از شهرداری و سازمان های مربوطه پیش از شروع تخریب ضروری است.
رعایت نکات ایمنی
ایمنی در تخریب ساختمان بسیار مهم است و شامل موارد زیر می شود:
- استفاده از تجهیزات حفاظتی برای کارگران
- ایجاد حصارهای ایمنی در اطراف سایت
- قطع تأسیسات برق، آب و گاز پیش از تخریب
- بررسی مواد خطرناک مانند آزبست و دفع صحیح آن ها
انتخاب روش مناسب تخریب
روش تخریب باید بر اساس نوع ساختمان، موقعیت مکانی و امکانات موجود انتخاب شود. برخی از روش های رایج عبارتند از:
- تخریب دستی: مناسب برای ساختمان های کوچک
- تخریب مکانیکی: با استفاده از بیل مکانیکی و جرثقیل
- تخریب انفجاری: برای سازه های بزرگ و خاص
.
4 تا از مراحل تخریب ساختمان
به طور معمول ساختمان های قدیمی یا اصطلاحا کلنگی (بیش از 20 سال عمر) که استانداردهای روز دنیا را ندارند، تخریب می شوند. در ادامه به بررسی مراحل تخریب ساختمان می پردازیم.
1. آماده سازی سایت
این مرحله شامل تخلیه ساختمان از ساکنان، قطع تأسیسات و ایمن سازی محل است. همچنین، باید تابلو های اخطاری یا همان هشداردهنده در اطراف محل نصب شوند.
2. جداسازی مصالح و تخلیه نخاله ها
قبل از تخریب کامل، مصالح قابل بازیافت مانند درب ها، پنجره ها، فلزات و چوب جدا می شوند. این کار باعث کاهش زباله های ساختمانی و افزایش بهره وری در بازیافت می شود.
3. تخریب مرحله ای سازه
فرآیند تخریب باید به صورت مرحله ای انجام شود:
- ابتدا قسمت های غیرسازه ای مانند دیوارهای داخلی برداشته می شود.
- سپس، تخریب سقف و ستون ها از بالاترین نقطه به پایین انجام می شود.
- در نهایت، فونداسیون و پی ساختمان تخریب می شود.
4. مدیریت نخاله های ساختمانی
نخاله های حاصل از تخریب باید طبق اصول محیط زیستی مدیریت شوند. برخی از این نخاله ها قابل بازیافت هستند و برخی باید به صورت اصولی دفع شوند.
.
لوازم تخریب ساختمان چیست؟
برای تخریب ساختمان از ابزارها و تجهیزات مختلفی استفاده می شود که بسته به روش تخریب متفاوت هستند. برخی از مهم ترین تجهیزات تخریب عبارتند از:
- چکش تخریب و دریل بتن کن: برای خرد کردن بتن و دیوارها
- بیل مکانیکی: برای جابجایی و تخریب مکانیکی
- جرثقیل: برای برداشتن قطعات بزرگ سازه
- گاز برش و برش دهنده های فلزات: برای تخریب قطعات فلزی
- ماشین آلات حمل نخاله: مانند کامیون ها و لودرها
.
نکات پایانی
رعایت اصول و مراحل تخریب ساختمان باعث افزایش ایمنی و کاهش خطرات می شود. همچنین، انتخاب روش مناسب و مدیریت صحیح نخاله ها تأثیر بسزایی در کاهش هزینه ها و آسیب های زیست محیطی دارد. همچنین خرید کله قندی استوانه ای و استفاده از آن در محدوده عملیات تخریب، تنها یکی از موارد ذکر شده در قانون HSE است. قبل از هرگونه اقدام به تخریب، مشورت با متخصصان این حوزه ضروری است. با رعایت این اصول، می توان یک تخریب ایمن، اصولی و بهینه را اجرا کرد.







